در دنیای پرشتاب امروز، که علم پزشکی نوین با سرعتی چشمگیر در حال پیشرفت است، طب سنتی به عنوان میراث کهن بشریت، هنوز هم نقشی موثر در حفظ سلامتی و درمان بیماری‌ها ایفا می‌کند.

علل پرفشاری خون از دیدگاه طبّ جدید

علل بروز این بیماری هنوز به طور کامل شناخته نشده است ولی برخی عوامل، فرد را مستعد ابتلا به فشار خون می‎کنند از جمله:

- سن: با افزایش سن احتمال بروز فشار خون افزایش می یابد.

- چاقی و اضافه وزن

- کشیدن سیگار یا سایر اشکال مصرف دخانیات

- رژیم‌ غذایی‌ حاوی‌ نمک‌ زیاد یا چربی‌ اشباع‌ شده‌ و کم مصرف کردن میوه و سبزی

- کم‎تحرکی و نداشتن فعالیت بدنی کافی و پشت میزنشینی

- استرس

- عوامل‌ ژنتیکی: وجود پرفشاری خون در پدر و مادر و یا هر دوی آنها و یا سایر خویشاوندان نزدیک، خطر ابتلای فرد به فشار خون بالا را بیشتر می‎کند.

- مصرف‌ بعضی داروها: ازجمله قرص‎های‌ ضد حاملگی‌، داروهای کورتونی، بعضی‌ از انواع‌ داروهای‌ مهارکننده‌ اشتها و ...

- بعضی بیماری‎های زمینه‎ای: مثل دیابت، نقرس، بیماری‎های مزمن کلیوی، سابقه فشار خون حاملگی، ...

- جنس: در سنین جوانی و میانسالی، مردها معمولاً بیشتر از زن‎ها در معرض ابتلا به پرفشاری خون قرار دارند ولی بعد از یایسگی خطر ابتلا در هر دو جنس برابر می‎شود.

علل پرفشاری خون از دیدگاه طبّ سنّتی

برای داشتن درکی ساده از علل پرفشاری خون از دیدگاه طبّ سنّتی، تصور وضعیت قلب و عروق و خونی که در آنها جریان دارد کفایت می‎کند؛ بر این اساس:

1- علل قلبی: اگر به هر دلیل پمپاژ قلب قوی تر یا ضربان آن سریعتر شود، چون میزان خون ورودی به رگها بیشتر میشود، فشار آن نیز افزایش پیدا می کند. مثال ساده این حالت، هیجانات و استرس های روزمره است که با افزایش تعداد و قدرت ضربان قلب، باعث افزایش موقّتی فشار خون می شوند. در موارد عادی، این افزایش فشار خون با واکنش های دفاعی مثل گشاد شدن رگ‎ها جبران می‎شود؛ اما در صورت ادامه پیدا کردن این وضعیت کم کم منجر به پرفشاری خون می‎شود. بر این اساس، افرادی که طبع گرمی دارند؛ چون عملکرد قلبی قوی‎تری دارند به طور عادی ممکن است فشار خون بالاتری نسبت به سایر افراد داشته باشند.

2- علل خونی: اگر به هر دلیل حجم خون یا غلظت آن زیاد شود هم ممکن است فشار خون افزایش پیدا کند. این مساله هم می‎تواند به صورت طبیعی(مثلاً در افراد دموی مزاج که خون غلیظ‎تر و بیشتری دارند) یا غیر طبیعی(سوء مزاج هایی که باعث افزایش میزان یا غلظت خون می‎شوند) اتفاق بیافتد.

3- علل عروقی: اگر رگ‎های بدن به هر دلیل تنگ شوند، میزان مقاومت آنها در مقابل جریان خون بیشتر می‎شود و ممکن است فشار خون، بالا برود. برای مثال یک فرد بلغمی به طور طبیعی دارای رگ‎های کوچک و تنگی است ولی چون خون او رقیق است و قدرت طپش قلبش نیزکم است فشار خونش در حالت عادّی بالا نمی‎رود؛ حالا اگر به هر دلیل غلظت یا حجم خون چنین فردی زیاد شود یا قدرت و تعداد ضربان قلبش افزایش پیدا کند؛ دچار پر فشاری خون خواهد شد.