خواص گیاه ریحان مقدس
ریحان مقدس به وسیلهی متخصصان طب آیورودا به کار میرود، زیرا این گیاه دارای خواص درمانی است. در حقیقت، نام ریحان مقدس در کتاب چاراکا سامهیتا (Charaka Samhita)، کتاب مشهور طب آیورودا، ذکر شده است. بسیاری از آدمها قویا معتقدند مصرف ریحان مقدس میتواند به تسکین مشکلات ناشی از سر درد، التهاب، سرماخوردگی معمولی، مالاریا، و بیماری قلبی کمک کند. گفته میشود، این گیاه اثرات مسمومیت غذایی را نیز تسکین میدهد.
ریحان مقدس به اشکال مختلفی مصرف میشود. حتی آب آن را به صورت خام استخراج میکنند. از ریحان مقدس به صورت دمنوش گیاهی، پودر خشک شده، برگ تازه، و گاهی اوقات در ترکیب با روغن حیوانی استفاده میشود. از ریحان مقدس عمدتا به عنوان یک مادهی آرایشی گیاهی نیز استفاده میشود. از آنجا که ریحان مقدس دارای خواص ضد باکتری است، از این گیاه به عنوان عامل تغذیهی پوست نیز استفاده میشود.
۱. کمک به تنظیم انعقاد خون
ریحان مقدس حاوی مقدار زیادی ویتامین K است و میتواند برای سلامت و محافظت از جان کودک و مادر در دوران بارداری مفید باشد. به اعتقاد برخی از پژوهشگران، ریحان مقدس از احتمال خونریزی شدید پیشگیری میکند، زیرا میتواند به انعقاد خون کمک کند. با اینکه ایجاد لختههای خونی در دوران بارداری آنچنان شایع نیست، ولی دستکم با مصرف ریحان مقدس میتوانید از بروز این اتفاق نیز پیشگیری کنید. کمک به انعقاد خون یکی از ۲۳ بهترین فایده فلفل دلمهای سبز برای سلامتی، پوست و مو نیز هست.
۲. تقویت دستگاه ایمنی بدن
تقویت دستگاه ایمنی بدن مادر در طول دوران بارداری یکی از مهمترین نکاتی است که باید در این دوران مورد توجه قرار بگیرد. زیرا این مسئله میتواند از بروز بسیاری از عفونتها پیشگیری کند. برخی از ویتامینها نظیر ویتامین A، ویتامین C، ریبوفلاوین، نیاسین و غیره میتوانند از بروز عفونت به خوبی پیشگیری کنند. علاوه بر این ویتامینها، مواد معدنی موجود در ریحان مقدس از قبیل روی (زینک)، فسفر، منیزیوم، مس، و غیره نیز میتوانند از سلامتی مادر در دوران بارداری محافظت کنند. همچنین، گوجی بری میتواند دستگاه ایمنی بدن را نیز تقویت کند؛ یعنی تقویت دستگاه ایمنی بدن یکی از ۱۵ خاصیت گوجی بری برای لاغری و سلامتی به شمار میرود.
۳. پیشگیری از کم خونی
آهن مادهی مغذی مهمی است که میتواند به تولید هموگلوبین و در نتیجه، افزایش گلبولهای قرمز خون کمک کند؛ این خاصیت آهن برای دوران باردار از اهمیت ویژهای برخوردار است. به علاوه، آهن به کاهش خطر ابتلا به کم خونی کمک میکند؛ به این ترتیب، میتواند انرژی زنان باردار را افزایش دهد و از خستگی مفرط آنها جلوگیری کند. زنان باردار در طول دوران بارداریشان در معرض خطر ابتلا به کم خونی هستند و در این دوران، بیش از گذشته، به انرژی نیاز دارند. زنان باردار علاوه بر استفاده از ریحان مقدس، باید ۱۵ میوه خونساز که معجزه میکنند را در برنامهی غذاییشان قرار دهند.
۴. کمک به تشکیل استخوان در جنین
منگنز موجود در ریحان مقدس به تشکیل استخوانها و غضروفهای کودک در شکم مادر کمک میکند. به ویژه، این ماده برای کاهش استرس اکسیداتیو بسیار مفید است؛ استرس اکسیداتیو میتواند باعث آسیب سلولی در بدن مادر شود. در این خصوص، زنان باردار باید به ۱۰ فایده باور نکردنی کلسیم برای سلامتی نیز توجه ویژه داشته باشند.
۵. کمک به رشد و تکامل سالم جنین
رشد و تکامل سالم جنین در شکم مادر نیازمند ویتامین A نیز هست؛ ریحان مقدس سرشار از ویتامین A است. از جمله دیگر فواید این ویتامین میتوان به تاثیر آن در رشد و تکامل قلب، چشمها، ریهها، و دستگاه عصبی کودک نیز اشاره کرد.
۶. کمک به تامین مناسب خون
ریحان مقدس غنی از اسید فولیک است؛ اسید فولیک برای تامین خون مادر و کودک در طول دوران بارداری از اهمیت برخوردار است. این ماده باعث افزایش خونرسانی و همچنین، پیشگیری از بروز ناهنجاریهای رشدی در جنین میشود.
۷. پاکسازی دستگاههای داخلی بدن
دستگاههای داخل بدن همواره مواد زائد تولید میکنند؛ این مواد زائد باید از دستگاههای بدن پاکسازی شوند؛ اهمیت این مسئله در دوران بارداری برای حفظ سلامت مادر و کودک افزایش مییابد. ریحان مقدس حاوی مقدار زیادی آنتیاکسیدان است؛ از این رو، باید آن را در رژیم غذاییتان قرار دهید تا دستگاههای داخلی بدنتان را از مواد زائد پاکسازی کنید.
هشدارهایی در خصوص مصرف ریحان مقدس در دوران بارداری
برخی از فواید مصرف ریحان مقدس در دوران بارداری بسیار با اهمیت هستند؛ با این حال، مادران باردار در مصرف این مادهی گیاهی باید به برخی نکات و هشدارها توجه کنند.
۱. ایجاد برخی مشکلات جسمی
در صورت مصرف بیش از اندازهی ریحان مقدس، اوژنول موجود در این گیاه میتواند برای سلامتی مادر و کودک خطرناک باشد. مقدار زیاد این ماده در بدن میتواند باعث افزایش سرعت ضربان قلب، سوزش دهان و گلو، تنگی نفس، تشنج، سرگیجه، مشاهدهی خون در ادرار، و حتی کما شود.
۲. ایجاد اثرات هیپوگلیسمیک
مصرف بیش از اندازهی ریحان مقدس میتواند برای زنان باردار مضر باشد و باعث ایجاد اثرات هیپوگلیسمیک شود. این اثرات میتوانند به کاهش سطوح قند خون، و در نتیجه، بروز ناراحتی، لرزش، رعشه، و سرگیجه شود.
۳. انقباضات رحم
بر اساس نتایج برخی مطالعات، ریحان مقدس باعث سرعت بخشیدن به انقباضات رحمی میشود؛ ولی نتایج این مطالعات هنوز آنچنان قطعی نیستند. البته، برخی از پزشکان به طور کلی مصرف داروهای گیاهی را در دوران بارداری و شیردهی توصیه نمیکنند. برای کسب اطلاعات بیشتر مقالهی ۱۲ مهمترین علت درد شکم در دوران بارداری را مطالعه بفرمایید.
۴. دارای اثر رقیق کنندگی خون
ریحان مقدس دارای خواص رقیق کنندگی خون است؛ بنابراین، زنان بارداری که دچار مشکلات انعقاد خون هستند نباید از این گیاه دارویی استفاده کنند، زیرا ممکن است باعث طولانی شدن مدت زمان خونریزی شود.
