به گزارش خبگزاری مهر به نقل از شورای عالی انقلاب فرهنگی، حجت الاسلام و المسلمین عبدالحسین خسروپناه در نشست بین‌المللی با عنوان «اندیشه فلسفی ایرانی-هندی: پلی برای میراث فرهنگی» در دانشگاه همدرد هند حضور یافت و به بررسی نقش حکمت در تقویت تعاملات فرهنگی ایران و هند پرداخت.

وی در آغاز سخنان خود، از دولت هند، مسئولین شورای ملی روابط فرهنگی هند (ICCR)، ریاست دانشگاه همدرد و به‌ویژه سفیر و رایزن فرهنگی هند در ایران قدردانی کرد.

وی گفت: با وجود سفرهای متعدد قبلی به هند، این بار اولین فرصت حضور در دانشگاه همدرد بود که آرزوی دیرینه‌ام بود.

وی همچنین از شعار دانشگاه که ترکیبی از دانش و نیایش است، به عنوان انتخابی حکیمانه یاد کرد.

فلسفه هندی: از وداها تا مفاهیم کلیدی حکمت

خسروپناه در بخش اصلی سخنرانی، به بررسی اندیشه فلسفی هند پرداخت و گفت: فلسفه هندی ریشه در وداها دارد که کهن‌ترین متون مقدس هند به شمار می‌روند. وداها ترکیبی از سرودها، نیایش‌ها و دانش هستند. این متون نه تنها جنبه مذهبی، بلکه بعد فلسفی عمیقی نیز دارند. وی واژه اسکندر مناظرات (در زبان سانسکریت) را به عنوان ترکیبی از اوپانیشاد (نزدیک شدن) و نیشد (نشستن) تفسیر کرد و گفت: این اصطلاح به رابطه استاد و شاگرد اشاره دارد. شاگرد برای رفع جهل، نزد استاد می‌نشیند و از معرفت او بهره می‌برد. این جلوس نزدیک، نماد کشف حقیقت و تجلی معرفت از سوی روح عظیم است.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی مفاهیمی چون مایا (علم)، آهیمسا (محبت)، ساتیا (صداقت)، داما (خویشتن‌داری)، و دایا (دلسوزی)، دانا (نیکوکاری) را از جمله ارزش‌های کلیدی فلسفه هندی برشمرد و تأکید کرد: این فضائل در قرآن کریم نیز به عنوان اجزای حکمت مطرح شده‌اند.

وی افزود: فلسفه هندی، حکمت را ترکیبی از معرفت و عمل می‌داند. این حکمت نظری (دانش و نیایش) و عملی (ارزش‌ها) است که انسان را به سوی کمال هدایت می‌کند